Het individu is van het allergrootste belang, ook al erkennen de samenleving, de religie, de regering dit feit niet. U bent heel belangrijk, Want u bent het enige middel waardoor de explosieve creativiteit van de werkelijkheid teweeg kan worden gebracht. U bent zelf de omgeving waarin deze werkelijkheid kan ontstaan. Maar u zult hebben gemerkt dat alle regeringen, alle georganiseerde religies en samenlevingen, hoewel zij het belang van het individu benadrukken, de individuele kern, het individu-
ele gevoel proberen te vernietigen, Want zij wensen collectieve gevoelens, zij willen reacties van de massa. Maar de geest die georganiseerd is volgens een of ander patroon, die gebukt gaat onder gewoonten, tradities en kennis, is geen individuele geest. Een individuele geest kan alleen bestaan als u opzettelijk, bewust en met gevoel al deze invloeden aan de kant zet, omdat u hun betekenis, hun oppervlakkige waarde begrepen hebt. Alleen dan is er een individuele, creatieve geest.

Het is buitengewoon moeilijk om het individu te scheiden van de massa, maar zonder deze scheiding kan er van de werkelijkheid geen sprake zijn. Een echt individu is dus niet een individu dat alleen een eigen naam heeft, bepaalde emotionele responsen, bepaalde gewoonte getrouwe reacties of enkele bezittingen heeft, enzovoort. Een echt individu is degene die een poging doet deze verwarring van ideeën, deze poel van tradities te doorbreken; hij zet dit allemaal aan de kant en probeert de oorzaak, de kern, het middelpunt van de menselijke ellende bloot te leggen. Zo iemand neemt zijn toevlucht niet tot boeken, tot autoriteiten, tot bekende gewoonten maar werpt die allemaal van zich af en begint te onderzoeken – hij is het echte individu. De meesten van ons herhalen echter, accepteren, schikken zich, imiteren, gehoorzamen – zo is het toch? – omdat voor ons gehoorzaamheid- de regel is geworden, gehoorzaamheid thuis,  gehoorzaamheid aan de letter, gehoorzaamheid aan de goeroe, aan de leraar, enzovøort; bij die gehoorzaamheid voelen wij ons veilig, zeker. Maar het leven is niet veilig, het leven is nooit zeker; integendeel, het is het meest onzekere wat er is. En omdat het onzeker is, is het ook van een grootse, onmetelijke rijkdom.

Maar onze geest zoekt naar veiligheid en zekerheid en daarom gehoorzaamt hij, past hij zich aan en imiteert hij; een dergelijke geest is helemaal geen individuele geest. De meesten van ons zijn geen individu, ook al hebben wij  verschillende namen, verschillende vormen, want innerlijk zijn wij gebonden aan de tijd en gaan wij gebukt onder gewoonten, traditie en autoriteiten – de autoriteit van de regering, van de samenleving, de autoriteit thuis. Een dergelijke geest is geen individuele geest; een individuele geest staat buiten dit alles, hij bevindt zich niet binnen het patrøon van de samenleving. Een individuele geest is rebels en daarom streeft hij niet naar zekerheid. Een revolutionaire geest is niet een geest die in opstand is; een revolutionaire geest wil slechts dingen veranderen volgens een bepaald patroon. Een dergelijke geest is niet rebels, is niet een geest die in zichzelf ontevreden is.

Ik weet niet of u hebt gemerkt wat voor uitzonderlijk fenomeen ontevredenheid is. U kent vast veel jonge mensen die ontevreden zijn. Zij weten niet wat zij moeten doen, zij voelen zich ellendig, ongelukkig, opstandig, zij zoeken hier, proberen daar en stellen eindeløos vragen. Maar als zij ouder worden, vinden zij een baan, zij trouwen en daarmee is de kous af. Hun fundamentele
ontevredenheid is in banen geleid en daarmee begint de ellende.

J. Krishnamurti over God, blz, 87  r.1